جان باختن شاهین گله‌داری، زندانی سیاسی در ارومیه، در پی اقدام به خودکشی

وب‌سایت هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، به نقل از یک منبع مطلع نوشت شامگاه یکشنبه مسئولان زندان اعلام کردند این زندانی ۴۶ ساله با مرگی خودخواسته جان باخته است.

پیکر این زندانی سیاسی به پزشکی قانونی ارومیه ارجاع داده شده و خانواده او برای تحویل پیکرش به این مرکز مراجعه کرده‌اند.

گله‌داری در سال ۱۳۹۹ از سوی شعبه سه دادگاه انقلاب ارومیه بابت اتهام «اقدام علیه امنیت ملی» به دو سال حبس محکوم شد.

او اسفند سال ۱۴۰۱ بازداشت و برای تحمل دوران محکومیتش به زندان ارومیه منتقل شد.

گله‌داری پیش از آن و در سال ۱۳۹۴ هم به دست نیروهای امنیتی بازداشت و پس از مدتی با تودیع وثیقه آزاد شده بود.

به توصیه کارشناسان اگر با کسی یا کسانی روبه‌رو می‌شوید که از جمله‌ها و عبارت‌هایی نشان‌دهنده افسردگی یا تمایل به پایان زندگی استفاده می‌کنند، از آنان بخواهید با پزشک معتمد، نهادهایی که در این زمینه فعالیت می‌کنند یا فردی مورد اعتماد، درباره نگرانی‌هایشان صحبت کنند. اگر به خودکشی فکر می‌کنید در ایران با اورژانس اجتماعی با شماره تلفن ۱۲۳ تماس بگیرید.

در روزهای گذشته نیز گزارش‌های متعددی درباره وضعیت بهداشتی نامناسب زندان‌های ایران از جمله اوین منتشر شد.

بر اساس این گزارش‌ها ازدحام جمعیت و وجود حشرات موذی مانند ساس سلامت جسمی و روانی زندانیان را به خطر انداخته است و مسئولان زندان به اعتراض‌ها در این زمینه بی‌توجه‌اند.

مرگ‌های مشکوک در زندان‌های ایران

مرگ گله‌داری بر اثر آنچه خودکشی اعلام شد، نخستین مورد از مرگ‌های مشکوک در زندانی‌های ایران نیست . به گزارش سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، در سال ۲۰۲۳ دست‌کم ۳۵ زندانی در زندان‌های ایران جان باخته‌اند.

روز یکم اسفند مرکز مشاوره و آموزش حقوقی ویژه کنش‌گران (دادبان) خبر داد آرین قربانی‌شناس، جوان ۱۸ ساله،‌ پس از انتقال به زندان شهرضا در استان اصفهان به طرز مشکوکی جان سپرده است.

پزشکی قانونی در گزارش خود علت درگذشت این جوان را «مرگ مغزی ناشی از مسمومیت الکلی» اعلام کرد.

پیش از او و در ۱۲ بهمن، سایت حال‌وش خبر داد سپهر شیرانی، دانشجوی ۱۹ ساله بلوچ سه روز پس از بازداشت در بازداشتگاه اطلاعات سپاه زاهدان جان باخته است.

شیرانی روز سه‌شنبه ۱۰ بهمن به دلیل فعالیت در فضای مجازی از سوی ماموران امنیتی زاهدان بازداشت شده بود.

سوم دی نیز اشکان بلوچ، ورزشکار رشته کیک‌بوکسینگ، زندانی سیاسی سابق و یکی از بازداشت‌شدگان خیزش انقلابی به صورت مشکوکی در زندان تهران بزرگ جان خود را از دست داد.

میلاد عبدی، زندانی سیاسی سابق که مدتی با اشکان بلوچ در زندان تهران بزرگ هم‌بند بوده علت مرگ او را خودکشی عنوان کرد.

یکی از پر حاشیه‌ترین مرگ‌های این‌چنینی، مربوط به جواد روحی، از بازداشت‌شدگان خیزش انقلابی بود که بامداد ۹ شهریور به شکلی مشکوک در زندان نوشهر جان خود را از دست داد.

مقام‌های جمهوری اسلامی مانند سایر موارد قتل‌های حکومتی قبلی، علت جان باختن روحی را «تشنج» عنوان کردند و رسانه‌های وابسته به سپاه در گزارش‌های مختلف تلاش‌ کردند این مئله را مرگ طبیعی جلوه دهند.

روحی در حالی جان باخت که با گذشت ۱۰۰ روز از نقض حکمش در دیوان عالی کشور، در بی‌خبری از دادرسی دوباره و تعیین زمان دادگاه، در وضعیتی بلاتکلیف در زندان بود.

سال گذشته سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی تحقیقی به بررسی دست‌کم ۹۶ مرگ در زندان‌های ایران پرداخت.

این سازمان حقوق بشری با تاکید بر اینکه زندان‌های ایران به اتاق انتظار مرگ تبدیل شده، افزود مقام‌های جمهوری اسلامی با ممانعت عامدانه از دسترسی زندانیان به مراقبت‌های پزشکی ضروری، در حال ارتکاب نقض تکان‌دهنده حق حیات هستند.

در سال‌های گذشته زندانیان سیاسی زیادی جان خود را در بازداشتگاه‌ها و زندان‌های ایران از دست داده‌اند اما جمهوری اسلامی هیچ مسئولیتی در قبال مرگ آن‌ها که به دلیل فشار، شکنجه و ارائه ندادن خدمات پزشکی بوده، نپذیرفته است.

کاووس سیدامامی، ساسان نیک‌نفس، بهنام محجوبی و بکتاش آبتین برخی دیگر از این زندانیان بودند که در زندان‌های جمهوری اسلامی جان باختند.