محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قطر، اعلام کرد ایجاد خط ارتباطی مستقیم میان جمهوری اسلامی و آمریکا برای جلوگیری از کارشکنی «بازیگران خودسر» در روند بازگشایی تنگه هرمز، امری ضروری است.
او چهارشنبه سوم تیر در مصاحبه با روزنامه فایننشال‌تایمز گفت خط تماسی که طرف‌های مذاکرات اخیر سوئیس بر سر آن توافق کردند، برای مقابله با «اطلاعات نادرست» و تضمین هماهنگی‌ها در حین پاکسازی مین‌ها از این آبراه حیاتی به کار خواهد آمد.
نخست‌وزیر قطر افزود یکی از چالش‌ها این است که «هر کسی که فقط بخواهد دردسر ایجاد کند»، می‌تواند از طریق کانال‌های ارتباطی کشتیرانی به شناورها هشدار دهد: «برگردید، ما قصد شلیک داریم، ما سپاه پاسداران هستیم.»
او ادامه داد: «گاهی اوقات با چنین مواردی مواجه می‌شویم. هدف از ایجاد خط ارتباطی مستقیم این است که اگر یک کشتی با هر نوع تهدیدی مواجه شد، اصالت آن تهدید از سوی ایران راستی‌آزمایی شود و در نهایت کشتی بتواند با امنیت از مسیر خود عبور کند.»
فایننشال‌تایمز نوشت بازگشایی تنگه هرمز «هسته اصلی» یادداشت تفاهم اخیر ایالات متحده و حکومت ایران است و دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، برای مهار بحران جهانی انرژی به آن چشم دوخته است.
نخستین روز مذاکرات تهران و واشینگتن در سوئیس ۳۱ خرداد با توافق بر سر برای دستیابی به توافق نهایی ظرف ۶۰ روز پایان یافت.
قطر و پاکستان به‌عنوان میانجی گفت‌وگوها از «پیشرفت‌های امیدوارکننده» خبر دادند. هم‌زمان، واشینگتن یک معافیت موقت ۶۰ روزه صادر کرد که بر اساس آن، صادرات نفت و فرآورده‌های پتروشیمی ایران تا ۳۰ مرداد مجاز خواهد بود.
سپاه پاسداران تنگه هرمز را مسدود نکرد
نخست‌وزیر قطر در پاسخ به پرسشی درباره شکاف در حاکمیت جمهوری اسلامی بر سر توافق با ایالات متحده گفت: «همیشه افرادی خواهند بود که از این توافق خوششان نمی‌آید و کسانی هم وجود خواهند داشت که برای خرابکاری تلاش کنند. این اتفاق در هر نوع درگیری و با هر طرفی رخ می‌دهد.»
محمد بن عبدالرحمن همچنین با اشاره به تهدید اخیر سپاه پاسداران درباره بستن تنگه هرمز در واکنش به تداوم درگیری‌ها در لبنان تاکید کرد چنین اقدامی تاکنون صورت نگرفته است.
او افزود وقتی میانجی‌ها این موضوع را با مقام‌های جمهوری اسلامی در میان گذاشتند، به آن‌ها گفته شد هیچ دستوری برای بستن تنگه هرمز صادر نشده است.
سپاه پاسداران ۳۰ خرداد اعلام کرد به‌دلیل ادامه حملات اسرائیل به لبنان و «نقض» تفاهم اخیر، تنگه هرمز مجددا مسدود شده است.
در سوی دیگر، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، در آن زمان تاکید کرد کنترل این آبراه در اختیار جمهوری اسلامی نیست و تردد کشتی‌ها همچنان ادامه دارد.
فایننشال‌تایمز نوشت تهدید سپاه پاسداران درباره بستن تنگه هرمز، وضعیت شکننده توافق تهران و واشینگتن را نمایان می‌کند.
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که حدود یک‌پنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور می‌کند.
ازسرگیری روند تولید ظرف چند هفته
محمد بن عبدالرحمن در ادامه اظهارات خود اعلام کرد پس از امضای یادداشت تفاهم اخیر میان تهران و واشینگتن، قطر روند آماده‌سازی نفتکش‌های خود را آغاز کرده است.
او اضافه کرد: «ظرف چند هفته آینده، تولید به وضعیت عادی بازخواهد گشت؛ به استثنای آن تاسیساتی که آسیب دیده‌اند. تیم‌های ما از چند هفته پیش بسیج شده‌اند. شرکت "قطر انرژی" در حال آماده‌سازی برای بازگشت عملیات به روال عادی است؛ به محض اینکه وضعیت تنگه [هرمز] به حالت عادی درآید.»
به گفته نخست‌وزیر قطر، هرچند انتظار می‌رود حجم تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز ۳۰ روز پس از اجرای یادداشت تفاهم به سطح پیش از جنگ بازگردد، اما «بازگرداندن دوباره اعتماد، زمان‌بر خواهد بود».
او خاطرنشان کرد: «شرایط نمی‌تواند در عرض یک روز به حالت عادی برگردد و این کار به تلاش بسیار زیادی نیاز خواهد داشت.»
قطر به عنوان دومین صادرکننده بزرگ گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) در جهان، در همان هفته‌های ابتدایی درگیری‌های اخیر، شاهد هدف قرار گرفتن تاسیسات انرژی خود از سوی جمهوری اسلامی بود.
تنها چهار روز پس از آغاز کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل علیه حکومت ایران، شرکت قطر انرژی در پی حمله پهپادی به مجتمع عظیم ال‌ان‌جی راس لفان ناچار شد فعالیت‌های تولیدی خود را متوقف کند.
متعاقبا حمله موشکی دیگری از سوی جمهوری اسلامی به این تاسیسات که تامین‌کننده نزدیک به ۱۷ درصد از گاز مایع این کشور حاشیه خلیج فارس است، خسارات سنگینی بر جای گذاشت، تا جایی که طبق اعلام مقام‌های قطر انرژی، روند بازسازی و تعمیرات آن ممکن است تا پنج سال به طول بینجامد.
